Σε βραδυφλεγή βόμβα στα θεμέλια του Λευκού Οίκου εξελίσσεται ο πόλεμος του Αμερικανού προέδρου, Donald Trump, στο Ιράν, που πλέον έχει μπει στον τρίτο μήνα.
Τη στιγμή που το Πεντάγωνο επιχειρεί να καθησυχάσει το Κογκρέσο παρουσιάζοντας ένα κόστος της τάξεως των 25 δισ. δολαρίων, κορυφαίοι οικονομολόγοι και στελέχη των Δημοκρατικών προειδοποιούν για μια «οικονομική τρύπα» που αγγίζει το 1 τρισ. δολάρια, συνυπολογίζοντας τις καταστροφικές συνέπειες στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα και την εσωτερική αγορά.
Η πίεση μεταφέρεται απευθείας στην τσέπη των Αμερικανών πολιτών, με την Καλιφόρνια να γίνεται το πρώτο «θύμα» της ενεργειακής ασφυξίας, καθώς η τιμή της βενζίνης έσπασε το φράγμα των 6 δολαρίων ανά γαλόνι.
Την ίδια ώρα, σε πλήρη εξέλιξη είναι ένα πολιτικό θρίλερ. Κι αυτό διότι, η κυβέρνηση Trump, αντιμέτωπη με την καταληκτική προθεσμία του Ψηφίσματος για τις Πολεμικές Εξουσίες, επιχειρεί έναν ριψοκίνδυνο ελιγμό για να παρακάμψει την έγκριση του Κογκρέσου, την ώρα που οι απειλές για νέα χρήση υπερηχητικών πυραύλων και ολοκληρωτικό αποκλεισμό του Στενού του Hormuz τινάζουν τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου στα ύψη.
Το… κρυφό κόστος του πολέμου
Το Πεντάγωνο ανέφερε σε ακρόαση της Επιτροπής Ενόπλων Δυνάμεων της Βουλής ότι οι ΗΠΑ έχουν δαπανήσει 25 δισ. δολάρια για τον πόλεμο, κυρίως σε πυρομαχικά και συντήρηση εξοπλισμού. Ωστόσο, ηγετικά στελέχη των Δημοκρατικών και αρκετοί οικονομολόγοι πιστεύουν ότι ο αριθμός αυτός αποτελεί σημαντική υποτίμηση. Υποστηρίζουν ότι το πραγματικό κόστος για την οικονομία των ΗΠΑ και τους 330 εκατομμύρια κατοίκους της θα μπορούσε να ανέλθει μεταξύ 630 δισ. και 1 τρισεκατομμυρίου δολαρίων.
«Η μεγαλύτερη πρόκληση, ο μεγαλύτερος αντίπαλος που αντιμετωπίζουμε αυτή τη στιγμή, είναι τα απερίσκεπτα, αδύναμα και ηττοπαθή λόγια των Δημοκρατικών στο Κογκρέσο και ορισμένων Ρεπουμπλικανών», δήλωσε οργισμένος ο Hegseth προς τους νομοθέτες που αμφισβήτησαν τους χειρισμούς του Donald Trump στη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.
Καθώς ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν συνεχίζεται χωρίς συμφωνία στον ορίζοντα, η κυβέρνηση Trump ζήτησε αμυντικό προϋπολογισμό 1,5 τρισεκατομμυρίου δολαρίων για το επόμενο έτος – μια αύξηση 42%, που αποτελεί τη μεγαλύτερη επέκταση των στρατιωτικών δαπανών από τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.
Ωστόσο, οι αριθμοί του Hegseth δεν έπεισαν τους Δημοκρατικούς… Ο βουλευτής Ro Khanna δήλωσε ότι το κόστος είναι πολύ υψηλότερο, ρωτώντας: «Ξέρετε πόσο θα κοστίσει στους Αμερικανούς η αύξηση στην τιμή της βενζίνης και των τροφίμων τον επόμενο χρόνο λόγω του Ιράν;». Καθώς οι ΗΠΑ συνεχίζουν τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών και η Τεχεράνη ελέγχει το Hormuz, οι τιμές της βενζίνης στις ΗΠΑ έφτασαν σε νέο υψηλό στα 4,23 δολάρια το γαλόνι – το υψηλότερο επίπεδο από το 2022. Η άνοδος της τιμής κατά 40% οδήγησε το ποσοστό δημοτικότητας του προέδρου σε ιστορικό χαμηλό για τη δεύτερη θητεία του (μόλις 22% έγκριση για το κόστος ζωής).
Άλλα κόστη πέρα από βόμβες και πυραύλους…
Οι ΗΠΑ εκτόξευσαν περισσότερους πυραύλους Patriot τις πρώτες τέσσερις ημέρες του πολέμου στο Ιράν από όσους προμήθευσαν στην Ουκρανία τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Κάθε τέτοιος πύραυλος κοστίζει 4 εκατ. δολάρια, ενώ καταρρίπτουν ιρανικά drones Shahed αξίας μόλις 50.000 δολαρίων.
Επιπλέον, οι ιρανικές επιθέσεις προκάλεσαν σοβαρές ζημιές σε αμερικανικές βάσεις στο Κουβέιτ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Σαουδική Αραβία και την Ιορδανία. Οι επισκευές μόνο στο αρχηγείο του Πέμπτου Στόλου των ΗΠΑ στο Μπαχρέιν εκτιμάται ότι θα κοστίσουν 200 εκατ. δολάρια.
Πάντως, η Linda Bilmes, οικονομολόγος του Harvard η οποία είχε προβλέψει με ακρίβεια το κόστος του πολέμου στο Ιράκ, δήλωσε: «Οι πόλεμοι κοστίζουν πάντα περισσότερο από το αναμενόμενο. Ο τρέχων πόλεμος κοστίζει περίπου 2 δισ. δολάρια την ημέρα σε βραχυπρόθεσμα έξοδα, που είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου». Η ίδια κατέληξε: «Είμαι βέβαιη ότι θα φτάσουμε το ένα τρισεκατομμύριο δολάρια για τον πόλεμο στο Ιράν».
Ενεργειακό κραχ στην Καλιφόρνια
Αντιμέτωπη με ενεργειακό κραχ βρίσκεται η Καλιφόρνια, καθώς σύμφωνα με στοιχεία της Kpler, τα αποθέματα καυσίμων στην Καλιφόρνια έχουν υποχωρήσει σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, ενώ οι εισαγωγές κατέγραψαν απότομη πτώση τον Απρίλιο, εντείνοντας τις ανησυχίες για επάρκεια. Στο Carlsbad της Καλιφόρνια, στις 30 Απριλίου, οδηγοί που γιόρταζαν τα 100 χρόνια της ιστορικής Route 66 — ενός εμβληματικού συμβόλου των αμερικανικών road trips — βρέθηκαν αντιμέτωποι με τιμές βενζίνης που άγγιξαν τα 6 δολάρια ανά γαλόνι την Πέμπτη (30/4/2026).
Πρόκειται για το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δύο ετών, με τις αυξήσεις να εξελίσσονται σε εν δυνάμει πολιτική «βόμβα» καθώς πλησιάζουν οι εκλογές. Σε εθνικό επίπεδο, ο μέσος όρος ανήλθε στα 4,34 δολάρια ανά γαλόνι, στο υψηλότερο σημείο από τον Ιούλιο του 2022.
Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η κατάσταση ενδέχεται να επιδεινωθεί περαιτέρω, καθώς η σύγκρουση με το Ιράν – η οποία έχει οδηγήσει στο κλείσιμο του Στενού του Hormuz και έχει «μπλοκάρει» σχεδόν το 20% των παγκόσμιων ροών πετρελαίου – συμπίπτει με την κορύφωση της θερινής ταξιδιωτικής περιόδου στις ΗΠΑ, που ξεκινά παραδοσιακά γύρω από την Memorial Day στα τέλη Μαΐου και διαρκεί έως την Labor Day τον Σεπτέμβριο.
Η Καλιφόρνια εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εισαγωγές από την Ασία για την κάλυψη των ενεργειακών της αναγκών, γεγονός που την καθιστά μία από τις Πολιτείες που πλήττονται περισσότερο από τις ελλείψεις που προκαλεί ο πόλεμος με το Ιράν.
Τα ασιατικά διυλιστήρια έχουν περιορίσει την παραγωγή και τις εξαγωγές, καθώς δυσκολεύονται να αντικαταστήσουν το πετρέλαιο από τη Μέση Ανατολή, μειώνοντας έτσι τις διαθέσιμες ποσότητες για εξαγωγή προς την Καλιφόρνια.
Θρίλερ για τις πολεμικές εξουσίες του Trump
Οι κινήσεις αυτές σημειώνονται καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Donald Trump, βρίσκεται αντιμέτωπος με την προθεσμία των 60 ημερών βάσει του Ψηφίσματος για τις Πολεμικές Εξουσίες (War Powers Resolution) σχετικά με τη στρατιωτική δράση στον πόλεμο με το Ιράν. Ειδικότερα, βάσει του νόμου του 1973, ένας πρόεδρος οφείλει να αποσύρει τα στρατεύματα εντός 60 ημερών από τη στιγμή που θα ενημερώσει το Κογκρέσο για την ανάπτυξή τους, εκτός εάν οι νομοθέτες εγκρίνουν τη στρατιωτική δράση. Ωστόσο, το Κογκρέσο δεν έχει πράξει κάτι τέτοιο.
Η κυβέρνηση Trump υποστήριξε ότι η κατάπαυση του πυρός που επιτεύχθηκε πριν από τρεις εβδομάδες «τερμάτισε» τις εχθροπραξίες μεταξύ των δύο πλευρών, σύμφωνα με το MSNow. Αυτό θα επέτρεπε στον Λευκό Οίκο να αποφύγει την αναζήτηση έγκρισης από το Κογκρέσο για τον πόλεμο.
Κυβερνητικός αξιωματούχος δήλωσε ότι το γεγονός ότι δεν υπάρχουν άμεσα πυρά μεταξύ των αμερικανικών δυνάμεων και του Ιράν από τότε που συμφωνήθηκε η πρώτη κατάπαυση του πυρός στις 7 Απριλίου, σημαίνει ότι το «ρολόι» των 60 ημερών δεν ισχύει πλέον. «Για τους σκοπούς του Ψηφίσματος περί Πολεμικών Εξουσιών, οι εχθροπραξίες που ξεκίνησαν το Σάββατο 28 Φεβρουαρίου έχουν τερματιστεί», δήλωσε αξιωματούχος της κυβέρνησης στο MSNow.
Το επιχείρημα αυτό τέθηκε για πρώτη φορά από τον υπουργό Άμυνας, Pete Hegseth, κατά τη διάρκεια της ακρόασής του ενώπιον της Επιτροπής Ενόπλων Δυνάμεων της Βουλής νωρίτερα την Πέμπτη, όπου δήλωσε ότι η κατάπαυση του πυρός ουσιαστικά «πάγωσε» τον πόλεμο.
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν πλήγματα στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου και ο Trump ενημέρωσε επίσημα το Κογκρέσο στις 2 Μαρτίου, ξεκινώντας την αντίστροφη μέτρηση 60 ημερών με καταληκτική ημερομηνία την 1η Μαΐου. Ο Τrump θα μπορούσε να ζητήσει παράταση 30 ημερών βάσει του νόμου, αλλά δεν το έχει πράξει, σύμφωνα με τους νομοθέτες.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών